شستن فرش با بخارشوی
شاید تا حالا بارها دیده باشید که فرشها بعد از مدتی کدر و پرلکه میشوند ، حتی اگر مرتب جاروبرقی بکشیم و این موضوع قطعا برای خیلی از ما ناخوشاینده ، در چنین شرایطی بخارشوی به عنوان یکی از ابزار های مدرن نظافت ، میتواند روش نظافت فرش ها را تغییر دهد. اما آیا استفاده از آن برای همه فرشها بیخطر است؟
چطور باید این کار را انجام داد که هم فرش تمیز شود و هم آسیبی نبیند؟ در این مقاله از قالیشویی تهران ، بر اساس تجربه و نکات تخصصی ، تمام مراحل شستشوی فرش با بخارشوی را از انتخاب دستگاه مناسب تا خشک کردن سریع فرش مرور میکنیم تا با کمترین هزینه و بهترین نتیجه ممکن ، خانهای تمیزتر داشته باشید.
آیا شستشوی فرش با بخارشوی امکانپذیر است؟
فرش ها یکی از اساسی ترین اقلام در منازل ایرانی ها محسوب میشوند ، به همین دلیل نظافت و رسیدگی به آن ها از جمله واجبات تمام بانوان ایرانی است ، از این رو در این بخش قصد داریم به این سوال پاسخ دهیم که آیا امکان نظافت فرش با بخارشوی فراهم است ؟
بخارشوی از ترکیب آب و حرارت ، بخار تحت فشار تولید میکند که به الیاف فرش نفوذ کرده و گرد و غبار ، آلودگی و حتی برخی لکهها را نرم و جدا میکند. این فرآیند بدون نیاز به مواد شیمیایی قوی انجام میشود و به همین دلیل یکی از روشهای نسبتاً امن برای تمیز کردن فرش در منزل محسوب میگردد.
واکنش انواع فرش به استفاده از بخارشو
همه قالی ها برای تمیز کردن فرش با بخارشو مناسب نیستند ، در ادامه به بررسی واکنش هر فرش میپردازیم:
- فرش ماشینی با الیاف مصنوعی (مثل پلیپروپیلن) : معمولاً مقاومت خوبی در برابر بخار دارند.
- فرش دستباف پشمی یا ابریشمی : الیاف طبیعی به حرارت حساسترند و ممکن است در صورت استفاده نادرست، تغییر رنگ یا تغییر شکل دهند.
- فرشهای پرز بلند: بخار بهخوبی به عمق آنها نفوذ میکند ولی خشک کردن کامل دشوارتر است.
نکته بسیار مهم : همیشه قبل از بخارشویی، برچسب یا دستورالعمل سازنده فرش را بررسی کنید و در صورت عدم اطمینان، ابتدا بخار را روی بخش کوچکی از فرش امتحان کنید.
مزایا و معایب استفاده از بخارشوی برای فرش
استفاده از هر وسیله برای در کنار داشتن فواید ، معایبی را هم به همراه دارد که دستگاه بخارشو نیز از این قاعده مستثنی نیست در ادامه به بررسی هر کدام از موارد خواهیم پرداخت.
مزایای اصلی بخارشوی برای فرش
- تمیزکاری عمیق بدون مواد شیمیایی: بخار داغ ، آلودگی و گرد و غبار را بهصورت طبیعی جدا میکند و بدون اینکه نیاز به شویندههای قوی باشد فرش را تمیز میکند.
- حذف باکتری و آلرژن ها: دمای بالای بخار ، میکروبها و ذرات حساسیتزا را از بین میبرد و این مناسب برای خانوادههایی است که در خانه کودک یا حیوان خانگی دارند.
- بازیابی ظاهر فرش: بخارشوی میتواند باعث شادابی رنگها و نرم شدن پرز فرش شود.
- صرفهجویی در هزینه و زمان: در مقایسه با ارسال فرش به قالیشویی، این روش ارزانتر و سریعتر است.
معایب و محدودیتها
- آسیب به برخی الیاف حساس: فرشهای پشمی، ابریشمی یا رنگهای دستی ممکن است در اثر بخار داغ، تغییر شکل یا رنگ دهند.
- نیاز به خشک شدن کامل: باقی ماندن رطوبت در فرش میتواند منجر به رشد کپک یا بوی نامطبوع شود.
- عدم حذف کامل برخی لکهها: لکههای عمیق روغنی یا رنگدانهای ممکن است به بخارشوی واکنش نشان ندهند.
- حجم بالای بخار در فضای کوچک: اگر تهویه مناسب نباشد، رطوبت میتواند بر وسایل اطراف تأثیر منفی بگذارد.
آیا بخارشوی جایگزین قالیشویی است؟
بخارشوی برای نگهداری و تمیزکاری دورهای مناسب است، اما در مواردی مانند آلودگی شدید، لکههای مقاوم یا نیاز به شستشوی صنعتی، مراجعه به قالیشویی حرفهای همچنان بهترین گزینه خواهد بود. ترکیب این دو روش، بهترین نتیجه را میدهد.
همین حالا با 10 درصد تخفیف سفارش قالیشویی را ثبت کنید!
نکات مهم قبل از شروع شستشو با بخارشوی
تمیز کردن محیط و جارو کشیدن فرش
قبل از هر کاری، وسایل کوچک اطراف فرش را جمع کنید تا فضای حرکت بخارشوی آزاد باشد. سپس با جاروبرقی سطح فرش را کاملاً تمیز کنید تا گرد و غبار و ذرات بزرگ حذف شوند؛ این کار مانع از پخش شدن آلودگی در طی بخارشویی میشود.
پاک کردن لکهها قبل از استفاده
لکههای چرب، رنگی یا مقاوم را بهتر است قبل از استفاده از بخارشوی با لکهبر مناسب یا روش خانگی از بین ببرید. بخارشوی بیشتر برای تمیزکردن عمومی و عمیق موثر است و ممکن است لکههای خاص را کاملاً حذف نکند.
بررسی برچسب و دستورالعمل سازنده فرش
مطالعه توصیه نامه ها و شیوه استفاده برای هر وسیله ای ضروری است ، از این رو اگر روی فرش برچسبی وجود دارد ، به توصیههای آن توجه کنید. برخی سازندگان به وضوح استفاده از بخار داغ یا رطوبت زیاد را منع کردهاند. این اطلاعات میتواند جلوی آسیب جدی به فرش را بگیرد.
آزمایش در بخش کوچک فرش
یک بخش کوچک و کمتر دیده شده (مثل گوشه یا پشت لبه فرش) را بخارشویی کنید و نتیجه را بررسی کنید. اگر تغییر رنگ یا آسیب مشاهده نکردید، میتوانید کل فرش را تمیز کنید.
انتخاب بهترین بخارشوی برای فرش
استفاده از تجهیزات مختلف میتواند نتایج مختلفی را به همراه داشته باشید که این امر سبب میشود شما در انتخاب دستگاه بخارشو برای نظافت فرش هایتان دقت لازم را به خرج دهید ، به همین دلیل در ادامه به مواردی که شما در انتخاب بخارشو باید توجه کنید خواهیم پرداخت.
ویژگیهای یک بخارشوی مناسب برای فرش
- قدرت فشار بخار: دستگاهی با فشار بخار مناسب (معمولاً بالای 3 بار) برای نفوذ به عمق الیاف فرش بهتر عمل میکند.
- ظرفیت مخزن آب: مخزن بزرگتر باعث میشود مدت بیشتری بدون توقف کار کنید، اما وزن دستگاه هم بیشتر خواهد شد.
- تنظیم دما و فشار: قابلیت تنظیم دما و فشار بخار ، انعطاف بیشتری برای انواع فرشهای حساس یا ضخیم فراهم میکند.
- نوع نازل: نازل مخصوص فرش ، بخار را به طور یکنواخت پخش میکند و باعث جلوگیری از آسیب یا سوختگی الیاف میشود.
بخارشوی خانگی یا صنعتی؟
- خانگی: مناسب برای نظافت دورهای و فرشهای کوچک تا متوسط. سبکتر و ارزانتر از مدلهای صنعتی.
- صنعتی: قدرت بالاتر ، ظرفیت بیشتر ، مناسب برای فرش های بزرگ یا استفاده مکرر است.
در استفاده روزمره و برای فرش های خود ، نیاز به پرداخت هزینه سنگین بخارشوی صنعتی ندارید و موارد خانگی از پس نیاز های شما برخواهند آمد.
نکات هنگام خرید یا استفاده
- پیش از خرید، نظرات کاربران و تجربه آنها را درباره عملکرد روی فرش بررسی کنید.
- از دستگاههایی که امکان اضافه کردن مواد شوینده ملایم دارند استفاده کنید، اما همیشه مطمئن باشید این مواد با فرش سازگارند.
- در صورت اجاره بخارشوی ، مطمئن شوید دستگاه کاملاً تمیز بوده و فیلتر و نازلها بدون جرم یا گرفتگی هستند.
مراحل شستشوی فرش با بخارشوی
مرحله ۱ ) آمادهسازی دستگاه و افزودن آب یا شوینده مجاز
ابتدا مخزن بخارشوی را با آب تمیز (ترجیحاً آب ولرم یا مقطر برای جلوگیری از رسوب) پر کنید. زیرا استفاده از آب مقطر عمر دستگاه را افزایش میدهد و بخار را یکنواختتر تولید میکند.
اگر مدل دستگاه شما امکان افزودن شوینده دارد، از مواد شستشوی سازگار با فرش و مورد تایید سازنده دستگاه استفاده کنید. هرگز مواد اسیدی یا سفیدکننده اضافه نکنید چون به الیاف آسیب میزند.
مرحله ۲ ) شروع از یک گوشه و حرکت آرام
دستگاه را از یک گوشه فرش شروع کنید و آرام و یکنواخت حرکت دهید تا بخار فرصت نفوذ به الیاف و جدا کردن آلودگیها را داشته باشد ، حرکت سریع باعث میشود بخار به سطح فرش نرسد و نتیجه تمیزکاری ناقص باشد.
مرحله ۳ ) تمرکز روی بخشهای پر رفتوآمد
قسمتهایی مثل مسیر اصلی رفتوآمد یا محلی که مقابل کاناپه و میز است، معمولاً آلودگی بیشتری دارند ، در این بخشها میتوانید دستگاه را دوبار عبور دهید یا اندکی بخار بیشتری اعمال کنید.
مرحله ۴ ) انجام چند مرحله عبور برای تمیزکاری عمیق
برای فرشهای با ضخامت بالا یا پرز بلند، یک بار استفاده ممکن است کافی نباشد. به همین دلیل استفاده دوم یا سوم بدون افزودن شوینده (فقط با بخار) میتواند شستشو را تکمیل کرده و بقایای مواد شوینده را از بین ببرد.
نکته مهم : در بین تکرار استفاده ، اجازه دهید فرش کمی خنک شود تا رطوبت زیاد باعث کپک یا آسیب به تار و پود فرش نشود.
مرحله ۵ ) نکات فشار و دمای بخار
اگر دستگاه شما چند سطح فشار و دما دارد، برای فرشهای حساس از حالت پایین و برای فرشهای ضخیم از حالت متوسط استفاده کنید. هرگز بخارشو را روی یک نقطه به مدت طولانی نگه ندارید؛ این کار ممکن است باعث تغییر شکل پرزها شود.
مرحله ۶ ) پایان کار و جمعآوری ابزار
بعد از اتمام کار ، حتما به مواردی که در ادامه گفته ایم توجه کنید چون عدم خشک کردن صحیح فرش باعث ایجاد کپک و بوی نامطبوع خواهد شد. در ضمن مخزن آب را خالی کنید و فیلتر و نازلها را تمیز کنید تا برای دفعات بعد آماده باشند.
خشک کردن سریع فرش بعد از بخارشوی
از نظر بسیاری از کارشناسان ، خشک کردن فرش از مراحل شستشو نیز با اهمیت تر است ، زیرا در صورت عدم رطوبت گیری صحیح ، فرش استحکام خود را از دست داده و امکان پارگی یا خوردگی افزایش میابد.
جریان هوای طبیعی
بلافاصله پس از اتمام بخارشویی، تمام پنجرهها و درها را باز کنید تا گردش هوا در محیط برقرار شود ، هوای تازه باعث تبخیر سریع رطوبت و جلوگیری از باقی ماندن نم در الیاف فرش میشود.
استفاده از پنکه یا بخاری کمحرارت
- پنکه را بهطور مستقیم روی سطح فرش یا از فاصله یک تا دو متر قرار دهید.
- در صورتی که در خانه بخاری فن دار دارید ، در هوای سرد ، بخاری فندار را به حالت گرمای ملایم تنظیم کنید تا سرعت خشک شدن افزایش یابد.
- بخاری یا هر منبع حرارت را هرگز خیلی نزدیک به فرش قرار ندهید چون ممکن است باعث سوختگی یا موج افتادن فرش شود.
مدت زمان تقریبی خشک شدن
بسته به ضخامت و جنس فرش، خشک شدن کامل بین ۴ تا ۱۲ ساعت طول میکشد ، در این مدت از راه رفتن روی فرش یا گذاشتن وسایل سنگین روی آن خودداری کنید تا الیاف آسیب نبینند.
جابجا کردن فرش (در صورت امکان)
اگر فرش کوچک است ، آن را به محیطی با تهویه بهتر یا نور غیرمستقیم منتقل کنید. وجود فرش در مقابل نور مستقیم و شدید خورشید به مدت طولانی ممکن است باعث تغییر رنگ شود.
اشتباهات رایج هنگام شستن فرش با بخارشوی
- استفاده بیش از حد آب: پر کردن بیش از حد مخزن یا حرکت دستگاه چندین بار بر روی یک نقطه باعث افزایش رطوبت و دیر خشکشدن فرش میشود.
- حرکت سریع و ناهماهنگ دستگاه: عبور سریع دستگاه اجازه نفوذ بخار به عمق الیاف را نمیدهد و تمیزکاری ناقص خواهد بود.
- عدم تمیز کردن لکهها قبل از بخارشوی: لکههای مقاوم مثل روغن یا رنگ با بخار بهتنهایی از بین نمیروند و حتی ممکن است پخش شوند.
- عدم خشک کردن به موقع فرش: رطوبت باقیمانده میتواند باعث رشد کپک، بوی بد و تغییر فرم الیاف شود.
- استفاده از مواد شوینده نامناسب: استفاده از مواد شیمیایی قوی یا سفیدکننده میتواند رنگ و بافت فرش را خراب کند.
- تنظیم دمای خیلی بالا برای فرشهای حساس: دمای زیاد باعث تغییر شکل و حتی سوختگی الیاف نازک میشود.
- تمیز نکردن دستگاه بعد از استفاده: باقیماندن رسوب و آلودگی داخل بخارشوی کیفیت تمیزکاری را کاهش میدهد و عمر دستگاه را کم میکند.
همین حالا با 10 درصد تخفیف سفارش قالیشویی را ثبت کنید!
سوالات متداول درباره شستشوی فرش با بخارشوی
آیا بخارشوی لکهها را پاک میکند؟ بخارشوی میتواند بسیاری از لکههای سطحی و تازه را از بین ببرد، اما لکههای قدیمی، روغنی یا رنگی مقاوم نیاز به لکهبر تخصصی یا شستشوی حرفهای دارند.
هر چند وقت یکبار باید از بخارشوی استفاده کرد؟ برای نگهداری فرش، هر ۶ تا ۱۲ ماه یکبار بخارشویی توصیه میشود. استفاده بیش از حد ممکن است به الیاف یا رنگ آسیب برساند.
آیا بخارشوی به فرش آسیب میزند؟ اگر دما و فشار بخار را متناسب با جنس فرش تنظیم کنید و خشک کردن کامل را رعایت نمایید، احتمال آسیب بسیار کم است. برای فرشهای حساس مثل ابریشم یا پشم، دمای پایینتر استفاده کنید.
بهترین بخارشوی برای فرش چیست؟ مدلی که فشار بخار مناسب، مخزن کافی و نازل مخصوص فرش داشته باشد بهترین انتخاب است. ترجیحاً دستگاه با قابلیت تنظیم دما و فشار بخار را انتخاب کنید.
بعد از بخارشوی چه مدت نباید روی فرش راه رفت؟ تا خشک شدن کامل فرش (۴ تا ۱۲ ساعت بسته به جنس و ضخامت)، بهتر است از راه رفتن یا گذاشتن وسایل روی آن خودداری کنید.
نتیجهگیری و توصیههای کاربردی
شستشوی فرش با بخارشوی روشی سریع، بهداشتی و دوستدار محیطزیست است که در صورت استفاده صحیح میتواند عمر و زیبایی فرش شما را حفظ کند. نکته اصلی موفقیت در این روش، انتخاب دستگاه مناسب، رعایت تنظیمات فشار و دما، و خشککردن کامل فرش پس از شستشو است.
برای داشتن بهترین نتیجه:
- همیشه قبل از استفاده، دستورالعمل سازنده دستگاه و برچسب فرش را مطالعه کنید.
- از بخار متوسط و شویندههای مجاز استفاده کنید؛ مواد شیمیایی قوی را کنار بگذارید.
- فرش را در محیطی با تهویه مناسب خشک کنید تا از تشکیل کپک جلوگیری شود.
- لکههای مقاوم را قبل از بخارشوی با روشهای تخصصی لکهبری تمیز کنید.
اگر قصد دارید فرشهای گرانقیمت یا حساس را تمیز کنید، بهتر است از خدمات قالیشویی حرفهای کمک بگیرید تا خطر آسیب به حداقل برسد.
